بیمه بیکاری به چه اشخاصی تعلق می گیرد؟

پاراف بیمه بیکاری به چه اشخاصی تعلق می گیرد؟ : به موجب قانون بیمه بیکاری، آن دسته از بیمه‌شدگانی که بدون میل و اراده بیکار شده و آماده به کار باشند از مستمری بیمه‌ بیکاری برخوردار می‌شوند.

در حال حاضر غیر ارادی بودن بیکاری، ملاک اصلی برقراری حمایت‌های قانونی برای بیمه‌شدگان بیکار است و تنها افرادی می‌توانند از مقرری بیمه بیکاری استفاده کنند که به صورت غیر ارادی از کار بیکار شده و خروج از اشتغال به اراده و خواست آنها نبوده باشد.

تشخیص ارادی و غیرارادی بودن بیکاری بر عهده کمیته‌ای متشکل از نمایندگان اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان تأمین‌ اجتماعی است و شعب تأمین‌ اجتماعی بر اساس معرفی ادارات کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی درخصوص برقراری مقرری بیمه‌ بیکاری برای بیمه‌شدگان اقدام می‌کنند.

پرداخت بیمه بیکاری نیز مطابق با حداقل دستمزد است به نحوی که حداقل مقرری بیمه بیکاری در سال گذشته 602 هزار تومان بود که امسال به ‌رقم ۷۱۲ هزار تومان رسید.

بر اساس قانون، کارگرانی که مشمول بیمه بیکاری می‌شوند پرداخت بیشترین سهم بیمه بیکاری 80 درصد حقوق آنها است که این درصد نباید از حداقل مزد کمتر باشد و 55 درصد از آن به عنوان حداقل مزدی که در سه ماه قبل از بیکاری دریافت کرده‌اند، 10درصد حق همسر و 10 درصد برای دو فرزند است.

وی از جمله شرایط پرداخت بیمه بیکاری را اخراج از محل کار، پرداخت حداقل شش ماه حق بیمه و داشتن یک سال قرارداد کار با پرداخت حق بیمه عنوان می‌کند.

بیمه‌شدگانی که بدون میل و اراده بیکار شوند در صورتی که دارای حداقل شش ماه سابقه پرداخت حق‌ بیمه باشند می‌توانند از مقرری بیمه بیکاری استفاده کنند.

در مورد آن دسته از بیمه‌شدگانی که به علت بروز حوادث غیرمترقبه مانند سیل، جنگ، زلزله و آتش‌سوزی بیکار می‌شوند،  برای دریافت مقرری بیمه ‌بیکاری نیاز به داشتن حداقل سابقه ندارند و حتی اگر در روز اول کار بر اثر این حوادث بیکار شوند، می‌توانند مقرری بیمه‌ بیکاری دریافت کنند.

متقاضیان بیمه بیکاری که کار خود را به صورت غیر ارادی از دست بدهند برای دریافت مقرری بیمه‌ بیکاری حداکثر ظرف مدت ۳۰ روز از تاریخ بیکاری می‌توانند موضوع را به واحدهای اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی محل اطلاع دهند و آمادگی خود را برای اشتغال به کار تخصصی و یا کار مشابه آن اعلام کنند. طبعا مراجعه متقاضی بعد از 30 روز با عذر موجه و با تایید هیأت حل اختلاف اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی تا 3 ماه امکانپذیر خواهد بود.

مدت پرداخت بیمه‌ بیکاری به بیمه‌شدگان واجد شرایط به سابقه پرداخت حق‌ بیمه از سوی آنان بستگی دارد و مدت آن از ۳۶ ماه برای بیمه‌شدگان مجرد و ۵۰ ماه برای بیمه‌شدگان متأهل و متکفل بیشتر نیست.

کارگرانی که از مقرری بیمه بیکاری استفاده می‌کنند در صورت اشتغال مجدد،‌ مقرری بیمه بیکاری آنان قطع می‌شود.همچنین در صورتی که پس از برقراری مقرری بیمه‌ بیکاری مشخص ‌شود که بیکاری بیمه‌ شده ناشی از اراده شخصی وی بوده یا بیمه ‌شده بیکار اشتغال مجدد خود را اعلام نکرده و به رغم اشتغال همچنان به دریافت مقرری ادامه دهد، باید وجوه دریافتی و کمک هزینه بیکاری را به سازمان تأمین‌ اجتماعی بازپرداخت کند.

تنها استثنا در جریان مقرری بیمه بیکاری در مورد افرادی است که در شروع بیمه بیکاری دارای 55 سال سن یا بیشتر هستند و مادامی که مشغول به کار نشده‌اند در صورت دارا بودن شرایط می‌توانند تا رسیدن به سن بازنشستگی تحت پوشش بیمه بیکاری باقی بمانند.

در حال حاضر کمترین مدت پرداخت مقرری بیمه بیکاری شش ماه و بیشترین پرداخت ۵۰ ماه است و اداره کل حمایت از مشاغل و بیمه بیکاری وزارت کار وظیفه حمایت اجتماعی و پرداخت مقرری بیمه بیکاری به افرادی را که علیرغم میل خود بیکار شده‌اند،‌ برعهده دارد.

لازم به ذکر است که ایام استفاده از مقرری بیمه بیکاری جزو سوابق پرداخت حق بیمه کارگران به لحاظ بازنشستگی، از کارافتادگی و فوت محسوب می‌شود.

بی تردید از دست دادن غیر ارادی کار یکی از حوادثی است که نیروهای کار را تهدید می‌کند از این رو برقراری بیمه بیکاری راهکاری مناسب و مطمئن برای تأمین زندگی در چنین شرایطی است.

بنابراین دو دسته از افراد شامل دریافت مقرری بیمه بیکاری قرار می گیرند، اول اینکه افرادی که به صورت رسمی مشغول به کار بوده و غیرارادی بیکار می شوند و این افراد پس از بیکاری می توانند برای دریافت مقرری به هیات های اداره کار مراجعه و پس از اینکه هیات تشخیص و حل اختلاف و تشخیص، شرایط وی را بررسی کردند، در صورت واجد شرایط بودن و همچنین تایید غیر ارادی بودن بیکاری ، از بیمه بیکاری بهره مند شوند.

وی تاکید کرد: دسته دوم شامل حال افرادی می شود که به صورت قراردادی در جایی مشغول به کار بوده و با داشتن بیش از یک سال سابقه فعالیت در پایان قرارداد دیگر قرارداد جدید با وی منعقد نشود که در این صورت نیازی به مراجعه به هیات حل اختلاف نیست و بیمه شده می تواند به شعب کار و تامین اجتماعی مراجعه و با پر کردن فرم های لازم نسبت به دریافت بیمه بیکاری اقدام کند.

هنگامی که در پایان قرارداد کارفرما عذر فرد را بخواهد و عنوان کند که نیازی به حضور وی نیست. در این مواقع فرد به شعبه مراجعه کرده و نیازی به مطرح شدن پرونده وی در هیات های مختلف نیست و فقط پرونده در سیکل اداری که بین تامین اجتماعی و اداره کار مطرح شده و در نهایت فرد برای دریافت مقرری بیکاری معرفی خواهد شد.

اگر زنان فرزندانشان تحت کفالتشان باشد، تعداد آنها در حقوقشان محاسبه خواهد شد.

وی تاکید کرد: بخشی نیز مربوط به همپوشانی است که در گذشته وجود داشت به طوریکه برخی افراد علاوه بر دریافت مقرری بیکاری در شغلی نیز مشغول به کار بودند که البته با همکاری اتحادیه کارگران توانستیم مدیریت مناسبی انجام داده و این همپوشانی را از بین ببریم و همین عوامل باعث کاهش آمار بیمه بیکاری شد.

وی گفت: بدین منظور نرم افزار ماتریس در سازمان تامین اجتماعی ایجاد شده که با اجرای آن تخلفات و تنش ها از بین می رود.

معاون فنی و درآمد سازمان تامین اجتماعی با بیان اینکه غیرارادی بودن بیکاری، ملاک اصلی برقراری مستمری بیکاری است، گفت: کارگری که به میل خود، کار خود را ترک می کند، مشمول قانون بیکاری نمی‌شود.

افرادی که مقرری بیکاری دریافت می کنند بر اساس میانگین حقوق سه ماه آخر فعالیتشان محاسبه می شود و در نهایت بر اساس قانون این مبلغ تقسیم بر 55 درصد خواهد شد، اما در مجموع حقوق دریافتی افراد نباید کمتر از حداقل حقوق همان سال و همچنین بیشتر از 80 درصد حقوق دریافتی سه ماه آخر باشد. چنانچه فردی متاهل باشد به تعداد افراد تحت تکفل تا چهار نفر به ازای هر نفر 10 درصد حداقل مزد به حقوق وی اضافه می شود.

به طور مثال چنانچه فردی یک میلیون تومان میانگین حقوق دریافتی اش در زمان اشتغال باشد، 55 درصد آن حدود 550 هزار تومان خواهد شد که به ازای هر یک نفر تحت تکفل 10 درصد نیز به حقوقش اضافه می شود و برای چهار نفر، 40 درصد افزایش مستمری خواهد داشت در صورتی که دو شرط (کمتر از حداقل حقوق و بیشتر از 80 درصد زمان اشتغال نباشد) عنوان شده را رعایت کرده باشد.

 بیمه شده برای دریافت مقرری بیکاری، باید قبل از بیکار شدن 6 ماه سابقه پرداخت حق بیمه داشته باشد و بلافاصله بعد از بیکار شدن این موضوع را به ادارات کار اطلاع دهد و سپس بعد از بررسی های لازم از سوی این ادارات برای دریافت مقرری بیکاری به شعب تامین اجتماعی معرفی خواهند شد.