مشاغل

آشنایی با خصوصیات کار شیفتی مزایایی آن

پاراف آشنایی با خصوصیات کار شیفتی مزایایی آن : در قانون کار، الگوهای متفاوتی برای مدت زمان حضور کارگر در کارگاه، پیش‌بینی شده است؛ الگوهایی مانند «کار روز»، «کار شب»، «کار مختلط»، «کار متناوب» و «کار نوبتی». بر اساس ماده ۵۵ قانون کار، «کار نوبتی عبارت است از کاری که در طول ماه گردش دارد، به نحوی که نوبت‌های آن در صبح یا عصر یا شب واقع می‌شود.»

گاه از «کار نوبتی» در مباحث مربوط به حقوق کار و نیز، روابط کاری میان کارفرما و کارگر، به «کار شیفتی» تعبیر می‌شود. کارگرانی که «کار شیفتی» انجام می‌دهند، به دلیل عدم ثبات زمان حضور در کارگاه، از برخی امتیازات، مانند اشتغال به کار دیگر در اوقات فراغت یا انجام برنامه‌هایی که مستلزم دارا بودن زمان معین، ثابت و بدون تغییر است، محرومند.

به همین دلیل، قانون‌گذار در دستمزد این دسته از کارگران، مزایایی را برای جبران این محرومیت، در نظر گرفته است. این مزایا که از آنها در لیست‌های حقوق و دستمزد، با نام «حق شیفت» یا «فوق‌العاده نوبت کاری» یاد می‌شود، به سه صورت پیش بینی شده و قابل پرداخت است.

مطابق ماده ۵۶ قانون کار، این سه صورت عبارتند از:

۱- کارهایی که نوبت کاری آنها در صبح و عصر واقع می‌شود.

۲- کارهایی که نوبت کاری آنها در صبح و عصر و شب واقع می‌شود.

۳-کارهایی که نوبت کاری آنها در صبح و شب یا عصر و شب واقع می‌شود.

بر اساس این ماده از قانون کار، کارگران در حالت نخست، ۱۰ درصد، در حالت دوم، ۱۵ درصد و در حالت سوم، ۵/۲۲ درصد از حقوق پایه خود را به عنوان «فوق‌العاده نوبت‌کاری» دریافت خواهند کرد. با توجه به ظاهر ماده ۵۶ قانون کار، به نظر می‌رسد «حق شیفت» ارتباطی به حداقل دستمزد سالانه تعیین شده، نداشته باشد؛ بنابراین، کارفرمایان موظفند در کارگاه‌هایی که در آنها طرح طبقه‌بندی مشاغل اجرا می شود و طبعاً حقوق پایه کارگران، در برخی موارد، بالاتر از حداقل دستمزد است، دستمزد بیشتر را ملاک محاسبه «حق شیفت» قرار دهند.

نکته دیگری که باید در این باره، مد نظر قرار داد، این است که بر اساس ماده ۵۷، «در کار نوبتی ممکن است ساعات کار از ۸ ساعت در شبانه روز و چهل و چهار ساعت در هفته تجاوز نماید، لکن جمع ساعات کار در‌چهار هفته متوالی نباید از ۱۷۶ ساعت تجاوز کند.» بنابراین، حداکثر ساعات کاری کارگرانی که به صورت «نوبت کاری» کار می‌کنند، در طول یک ماه ۳۰ روزه، حدوداً ۱۸۸ ساعت خواهد بود و مازاد بر این، باید به صورت اضافه‌کاری در نظر گرفته شود. درخور اشاره است که مطابق ماده ۵۸ قانون کار، «برای هر ساعت کار در شب، تنها به کارگران غیر نوبتی، ۳۵ درصد اضافه بر مزد ساعت کار عادی تعلق می‌گیرد.»خراسان.