پشتیبانی در حل مشکلات و روش‌های رسیدگی به خویشان و آشنایان

پشتیبانی در حل مشکلات و روش‌های رسیدگی به خویشان و آشنایان

پاراف پشتیبانی در حل مشکلات و روش‌های رسیدگی به خویشان و آشنایان : «توکل» از آموزه‌هایی است که تاثیر شگرفی بر سلامت روان انسان دارد. توکل به انسان جرئت اقدام و عمل می‌دهد و بازدارنده‌های رفتاری را از میان برمی‌دارد.

آنگاه که عزم کردی و تصمیم گرفتی، به خدا توکل کن و کار خود را دنبال نما و این اولا، مستلزم حرکت و تلاش انسان است و ثانیا، چون بر خدا اعتماد می‌کنیم کار را با اطمینان بیشتری انجام می‌دهیم. توکل یعنی اینکه انسان همیشه به آنچه منطبق با حق است عمل کند، و در این راه به خدا اعتماد کند، که خداوند پشتیبان کسانی است که حامی‌و پشتیبان حق بوده اند. (مرتضى مطهرى، مجموعه آثار، ج ۳، ص ۱۲۴)

یکی از عوامل اضطراب و نگرانی انسان کارهای مهم و سرنوشت ساز هستند. هنگامی‌که شخص می‌خواهد به کار ویژه ای که در زندگی اش جایگاه مهمی‌دارد، اقدام نماید، چون انجام آن ثمرات مثبتی در زندگی اش دارد و از سوی دیگر، انجام ندادنش ضرر قابل توجه ای دارد، در انجام آن، دچار شک و تردید و دچار دلهره و اضطراب می‌شود و تنیدگی زیادی بر روح و روان او عارض می‌گردد.

در این مواقع، به دنبال یک تکیه گاه مورد اعتماد است تا او را در به انجام رساندن آن کار، یار و پشتیبان باشد. با گزینش پشتیبان به عنوان تکیه گاه، قلبش آرام می‌شود، نیرویی دو چندان پیدا می‌کند و از نگرانی خلاص می‌شود. و اینجاست که نقش تاثیر گذار توکل در سلامتی جسم و روح خودش را نشان می‌دهد.

حقیقت «توکل» همان اعتماد قلبی به خدا در تمام کارها و صرف نظر از غیر خداست، و این با تحصیل اسباب منافات ندارد، مشروط بر اینکه اسباب را در سرنوشت خود اصل اساسی نشمرد.همان گونه که انسان معمولا در کارهای دنیوی برای خود وکیل برمی‌گزیند و بسیاری از کارهای خود را به او واگذار می‌نماید تا آثار و نتایج سودمندتری در پی داشته باشد، شایسته است بنده خدا نیز در همه امور زندگی به خدا تکیه کند و او را وکیل خود قرار دهد تا خواسته‌هایش بدون هیچ اضطراب و تشویش خاطر تامین گردند. «توکل بر خدا» به معنای اعتماد نمودن و تکیه بر خدا در همه امور است.

کسی که بر خدا توکل دارد، کارهای خود را به او وامی‌گذارد و تنها بر قدرت او تکیه دارد. توکل از حیث روانی، پشتیبان قدرتمندی برای انسان در حل مشکلات است. انسانی که الهی نیندیشد، یا باید این درد را تحمل کند و اقدام به کاری نکند و یا برای انجام هر کاری به یاری و کمک دیگران امید داشته باشد. چنین فردی که امید به دیگران بسته و خود را بازنشسته و از کار و تلاش باز ایستاده می‌بیند، هم از این درد بی کاری رنج می‌برد و هم از اینکه باید چشمش به کمک دیگرانی باشد که مانند خودش هستند، و این دردها و نگرانی‌ها به تدریج، او را به انزوا و کنارگیری از اجتماع و نیز کم رنگ شدن ارتباطات اجتماعی می‌کشانند و سلامت روانی فرد را از بین می‌برند و فرد افسرده و درمانده می‌شود.

از این رو، توکل بر خدایی که قادر و توانا بر انجام همه کارهاست، انسان را از تکیه به غیر خدا بی نیاز می‌دارد و انسان را به تلاش و توجه به توانایی‌های خدادادی خود امید می‌بخشد و اینجاست که امید و چشمداشت به کمک دیگری بی معنا می‌شود.

روش‌های صله رحم و حمایت از خویشان:

  • کمک جانی: می‌توان گفت که بزرگ‌ترین مرتبه صله رحم، رسیدگی جانی به خویشان است و آن در جایی است که جان یکی از بستگان انسان در خطر باشد که در این صورت وی باید تا پای جان بایستد و از خویشاوندان خود دفاع کند، تا ضرر را از او دفع نماید. رسول خدا(ص) فرمود: هرکس با جان و مالش صله رحم کند خدای متعال اجر صد شهید به او می‌دهد. یکی از برترین روش‌های صله رحم با خویشاوندان ترک اذیت و آزار انان است. بدین معنا که پرهیز از غیبت، تهمت، زخم زبان و شماتت آنان، دخالت نکردن در زندگی آنها به عناوین مختلف، عیب‌جویی نکردن از آنان و… از برترین موارد صله رحم است. امام صادق(ع) در این‌باره فرمود: برترین چیزی که به آن صله رحم گفته می‌شود، خودداری کردن از اذیت و آزار آنان است.
  • کمک مالی : اگر در مواردی میان بستگان انسان افراد نیازمند وجود دارد، رسیدگی مالی به ایشان لازم و از درجه اهمیت بالایی برخوردار است. امیرمومنان علی (ع) نیز می‌فرماید: کسی که از سوی خدا ثروتی به دست آورد باید بستگان خویش را بوسیله آن دستگیری کند.
  • کمک فکری : رسیدگی فکری در جایی است که یکی از بستگان انسان برای هدایت شدن نیاز به راهنمایی دارد. به عنوان مثال یکی از اقوام انسان اهل نماز و روزه نیست اگر رفتن نزد وی و راهنمایی او، سخن گفتن از فضیلت نماز و روزه و ترساندن از پیامدهای ترک نماز و روزه در او موثر می‌شود، بر انسان لازم است که نزدش رفته و به او کمک فکری کند و این از مصادیق امر به معروف و نهی از منکر است.
  • کمک عاطفی: گاهی رفتن به منازل خویشان، سلام و احوالپرسی، تلفن زدن و… محبت ایجاد می‌کند و سبب دل جویی از خویشان می‌شود. امیر مومنان(ع) فرمود: با بستگان خود صله رحم کنید، گرچه با سلام کردن به آنان باشد.

آثار رسیدگی به خویشان

  • طول عمر: یکی از مهم‌ترین آثار صله رحم طولانی شدن عمر است.
  • فراوانی روزی: حضرت سجاد (ع) فرمود: هرکس دوست دارد خدا عمرش را طولانی و روزی‌اش را افزایش دهد باید صله رحم کند.
  • حسن خلق: امام صادق (ع) فرمود: رسیدگی به خویشان اخلاق را نیکو می‌کند.
  • پاکی اعمال و دفع بلا: امام باقر (ع) فرمود رسیدگی به خویشان اعمال را پاک می‌کند و بلا را دور می‌سازد.
  • آسانی حساب: امام صادق (ع) فرمود: رسیدگی به خویشان حساب روز قیامت را آسان کرده و از مرگ بد جلوگیری می‌کند.
  • آبادی شهرها: امام صادق (ع) فرمود: صله رحم و خوش رفتاری با همسایه شهرها را آباد می‌کند.

قطع رحم

قطع رحم به معنای رسیدگی نکردن و محبت نداشتن نسبت به نزدیکان است و امر بسیار ناپسندی به شمار می‌رود به‌طوری که در روایات چنین آمده است: اگر نزدیکان شما ارتباط خود را با شما قطع کردند شما وصل کنید زیرا گناه قاطع رحم بسیار وسیع است. قطع رحم و ترک رسیدگی به خویشان و بستگان در اسلام سخت مورد نکوهش قرار گرفته است. خداوند تعالی کسانی را که از خویشاوندان خود بریده، با آنان قطع رابطه می‌کنند، در قرآن مورد نکوهش قرار داده است. امیرالمومنین(ع) فرمود: صله کنید با ارحام خود، گرچه آنها با شما قطع کرده باشند.

البته مواردی هم وجود دارد که قطع رحم اجازه داده شده است: مواردی که ارتباط فامیلی با انسان کافر و مشرک یا منافق موجب تاثیرپذیری انسان و افتادن به وادی خطرناک کفر و شرک انحراف می‌گردد. مواردی که رفت و آمد با فامیل آلوده و گنهکار موجب تایید اعمال وی در دید دیگران و جذب سایرین به وادی گناه می‌شود.

احترام به دیگران

تواضع حالتى درونى است که نمى‏گذارد انسان خود را از دیگران برتر ببیند و احترام و به بزرگداشت دیگران مى‏انجامد. تواضع و فروتنى در برابر دیگران موجب خشنودى خداوند است و در دنیا بزرگى و عزت مى‏آورد. کسى که خویشتن را کوچک نمى‏شمارد و احساس ضعف و کمبود در برابر دیگران ندارد مى‏تواند براى خدا در برابر بندگان او فروتنى کند و کسى که معیار نیکى و بزرگى هر کسى را نزدیکى به خداوند مى‏داند، در برابر هر مومن فروتن مى‏شود و این فروتنى را مایه رفعت مقام خویش در نزد خداوند مى‏شمارد.

پیامبر اکرم(ص) فرمودند: هیچ‌کس براى خدا فروتنى نکرد جز آن که خداوند او را بلند مرتبه داشت. و خداوند بندگان خویش را به سبب فروتنى ستود آن گاه فرمود: و بندگان خداى رحمان آنانند که روى زمین به نرمى گام بر مى‏دارند. و نیز خداوند پیامبر بزرگوارش را به این خلق نیکو امر فرمود: و براى مومنانى که تو را پیروى کردند بال خود فرو گستر (فروتنى کن). امیرالمومنین(ع) در توصیف متقین فرمودند: روش متقین فروتنى است و نیز تواضع را از اخلاق انبیاء شمرده‌اند.آرمان.