پاراف آخرین اخبار مطالب و قوانین اداری شغلی استخدامی مالی

نماز جماعت در سازمان ها و ادارات دولتی

نماز جماعت در سازمان ها و ادارات دولتی

پاراف نماز جماعت در سازمان ها و ادارات دولتی : هر چند تاکید بسیار زیادی بر روی اقامه نماز جماعت صورت گرفته است و بسیاری از مسئولان نیز به این موضوع واقف هستند ولی در برخی از ادارات به خاطر عواملی چون نبود فضای مناسب برای اقامه نماز، عدم برپایی نماز جماعت و یا عدم توجه کارکنان به اهمیت نماز، شاهد بی‌توجهی به این موضوع هستیم که لازم است با تلاش و پیگیری مجدانه مسئولان، شاهد برپایی نماز جماعت در همه ادارات و دستگاه‌ها باشیم.

در آیات و روایت بسیار زیادی به اهمیت برپایی نماز اول وقت و به‌ویژه نماز جماعت تاکید شده است و همواره نیز این موضوع مورد توجه بوده است که کار نباید مانعی برای تاخیر در برپایی نماز باشد. در آیه سوم سوره بقره آمده است: “الـَّذیْنَ یُؤمِنـُونَ بـِالـْغـَیْبِ وَیُقِیمُونَ الـصَّـلوهَ وَ مِمّا رَزَقـْناهـُم یُنـْفِقـُون”، “کسانی که (متقین) به جهان غیب ایمان دارند و نماز را برپا می دارند، و از آنچه روزیشان کردیم انفاق میکنند اهل تقوى هستند و توسط قرآن هدایت می‌شود”؛ این آیه بیانگر اهمیت نماز است.

نماز بهترین وسیله ارتباطی انسان با خداوند متعال است و در توصیف جمال نماز علاوه بر روشنایی بخش بر جان پیامبر(ص) به‌عنوان سایه رو سفیدی اهل ایمان، طهارت روح عموم مردمان نیز از آن یاد شده است بلکه نماز بازدارنده گناه، عصیان و پوشاننده خطا و اشتباه دانسته‌اند.

آیات بسیاری نیز در وصف نماز جماعت و نماز اول وقت آمده است؛ غیر از آثار فردی و اجتماعی نماز جماعت، پاداش‏‌های عظیمی برای آن بیان شده است. از رسول خدا(ص)نقل شده که “من سمع النداء فلم یجبه من غیرعله فلا صلاه له‏” نماز کسی که صدای اذان را بشنود و بی‌دلیل، در نماز جماعت ‏مسلمانان شرکت نکند، ارزشی ندارد.

این مطلب را هم بخوانید :   فتاوای مراجع تقلید درباره احکام روزه بیماران

پیامبر اکرم(ص) در اهمیت نماز جماعت فرموده است که “هر گاه تعداد افرادی که در نماز جماعت حضور دارند، از ۱۰ نفر تجاوز کند، اگر دریاها مرکب شود و همه درختان دنیا قلم شود و جن و انس و فرشتگان همه نویسنده شوند، قدرت ندارند ثواب یک رکعت آن را بنویسند”. همچنین آن حضرت به ابن مسعود فرمود که “اگر تکبیر نماز جماعت از تو فوت شود و تمام روی زمین را در برابرش صدقه بدهی، فضیلتی را که از دست داده‌ای جبران نخواهی کرد”.
“ابن بطال” در بیان اهمیت نماز اول وقت می‌گوید: خواندن نماز در اول وقتش بهتر از به تأخیر انداختن آن است، زیرا در حدیث از محبوب‌ترین عمل سوال شده و آن هم نمازی است که تمام ارکان، واجبات و سنت‌ها در آن رعایت شده باشد و آن نماز از حیث رعایت سنت، در اول وقت خوانده شود. پس نمازی که در اول وقت خوانده نشود، محبوب‌ترین عمل نزد خداوند نیست.

ابن حجر العسقلانی(رح) نیز می‌گوید: در حدیث (الصلاه علی وقتها) لفظ (علی) دلالت بر استعلاء – در بر گرفتن تمام وقت نماز – می‌کند و اولویت اولیه و اصلیش بر خواندن در اول وقت است.

حضور مدیران و روسای ادارات و سازمان‌ها در نماز جماعت و تاکید بیشتر آنها برای حضور کارکنان در نماز جماعت می‌تواند باعث رونق بخشیدن و حضور گسترده کارکنان در صفوف نماز جماعت شود.

در مجموع با نگاهی به فعالیت‌های اقامه نماز جماعت در دستگاه‌های اجرایی می‌توان اذعان داشت که هر چند کارکنان به اقامه نماز مقید هستند ولی بعضا اقامه نماز را بعد از تعطیلی اداره و بهتر بگویم در وقت استراحت موکول می‌کنند که این مهم برخی از کارکنان علت موکول کردن ادای فریضه الهی به منزل را نبود امکانات لازم از جمله نبود مکان مناسب برای ادای این فریضه در دستگاه‌های اجرایی می‌دانند.

راههای جذب بیشتر همکاران به نماز جماعت

الف- امام جماعت
۱- حضور مرتب و منظم و بموقع
۲- داشتن اطلاعات لازم در مباحث فقهی اعتقادی و سیاسی
۳- تسلط بر بیان مباحث و داشتن بیان شیوا
۴- مختصر و مفید بیان کردن مطالب
۵- ارتباط گرم و صمیمی با پرسنل در نمازخانه و محیط اداری
۶- آراسته بودن و برخورداری از اخلاق اسلامی
۷- بیان اهمیت نماز جماعت و پاداش و آثار آن
۸- حتی المقدور جابجایی ائمه جماعات
۹- حضور در نمازخانه قبل و بعد از نماز حداقل ۵ دقیقه
۱۰- عیادت از همکاران بیمار
۱۱- دیدار از همکارانی که به زیارت مشرف شده اند
۱۲- ارائه الگوی عملی و رفتاری
۱۳- حفظ شئونات روحانیت در تعاملات اداری با همکاران

ب- مدیران
۱- اهتمام هرچه بیشتر به امر اقامه نماز
۲- در صورت حضور در محل کار حتما در نماز جماعت شرکت نمایند
۳- تشویق و ترغیب مدیران میانی به حضور در نماز جماعت
۴- ارتباط صمیمی با همکاران در نماز خانه
۵- تشویق فعالان در امر اقامه نماز
۶- دستور تنظیم برنامه جلسات تا قبل از اذان ظهر و پیگیری آن
۷- ارجاع دادن مواردی از مذاکرات با کارکنان به بعد از نماز در نمازخانه یا در مسیر آن
۸- ارائه مباحث اخلاقی ، اهمیت نماز اول وقت و جماعت توسط معلمین اخلاق با حضور کلیه مدیران

ج- نمازگزاران
۱- رعایت نظافت و بهداشت فردی
۲- رعایت نظافت و بهداشت نمازخانه و وضوخانه
۳- عدم استفاده از تلفن همراه در نمازخانه
۴- برخورد گرم و صمیمی با سایر نمازگزاران
۵- دعوت و تشویق همکاران به حضور فعال در نماز جماعت
۶- داشتن روابط اجتماعی گرم حسن اخلاق در برخورد با دیگران و توجه به مسئولیت خطیر خویش در این زمینه

د- برنامه های فرهنگی
۱- ضبط سخنرانی ائمه جماعات و پخش آن در اینترانت شرکت در صورت امکان
۲- پخش اذان از طریق سیستم رایانه ای همکاران یا پیام وقت نماز یا یک حدیث در اهمیت نماز بر روی سیستم رایانه آنها
۳- برگزاری کلاسهای آموزشی نماز
۴- چاپ مقالات ویژه نماز در پیک برق و دعوت از همکاران جهت ارائه مقالات در نمازخانه
۵- اجرای برنامه های تشویقی کارکنان در نمازخانه از قبیل کارمندان نمونه و غیره
۶- طرح هفتگی یک سوال احکام در اینترانت شرکت
۷- درج حدیث هفته در رابطه با اهمیت نمازجماعت در اتوماسیون اداری و اتصال پیامکی برای همکاران
۸- خواندن روزانه یک صفحه از قرآن بعد از نماز عصر
۹- برگزاری مسابقات دوره ای در رابطه با نماز
۱۰- برگزاری همایش و نشستهای هم اندیشی نماز با حضور همکاران
۱۱- استفاده از ابزارهای مناسب در جهت آگاهی هر چه بیشتر همکاران به نماز جماعت و نمازاول وقت مانند ارسال احادیث و جملات مناسب در مناسبتها.
۱۲- استفاده از افراد خوش صوت جهت اذان و دعا و تعقیبات نماز
۱۳- استفاده از راهکارها و ابزار مناسب در جهت پاسخگویی به سوالات شرعی همکاران از قبیل نصب صندوق سوالات، تلفن گویا یا معرفی دفاتر مراجع معظم
۱۴- دعوت چهره به چهره همکاران جهت حضور در نماز جماعت
۱۵- تجهیز سیستم پخش اذان در مجموعه اداری
۱۶- ترویج فرهنگ اقامه نماز اول وقت و جماعت از طریق گزیده های نشر
۱۷- برگزاری بعضی از جلسات همگانی در نمازخانه شرکت

ه- فضای نماز خانه
۱- استفاده از تابلوهای اماکن مقدسه در نمازخانه
۲- استفاده از مکانهای مناسب برای نمازخانه
۳- برخورداری از سیستم صوت و سرمایش و گرمایش مناسب
۴- رعایت نظافت بیشتر
۵- استفاده از دستگاه عطر افشان
۶- شستشوی بموقع فرشهای و تعویض مهرهای مستعمل نماز

پیامبر و بچه های کوچه

بچه ها توی کوچه بازی می کردند. پیامبر (صلی الله علیه و آله)که برای نماز راهی مسجد بود، به بچه ها نزدیک شد و سلام کرد .بچه ها که اخلاق پیامبر رو می شناختند دویدند جلو و عبای پیامبر رو گرفتند و اصرار کردند که با ما بازی کن .پیامبر لخندی زد و با بچه ها مشغول بازی شد . بچه ها دوست داشتند شتر بازی کنند .پیامبر اکرم بچه هارو نوبتی پشت خودش سوار می کرد و توی کوچه راه می برد. تا اینکه یکی از یاران پیامبر که در جستجوی آن حضرت بود، حضرت رو در حال شتر بازی با بچه ها یافت و گفت یا رسول الله همه توی مسجد منتظر شما هستند .وقت نماز دیر می شود. پیامبر دوست نداشت با بی توجهی به میل بچه ها بازی رو رها کنه و به مسجد بره .به همین خاطر فکری کرد و به صحابی خودش (یار پیامبر) فرمود به خانه من برو و برای بچه ها گردو بیاور.
صحابی طبق فرمایش پیامبر به خانه ی ایشان رفت و برای بچه ها مقداری گردو آورد .پیامبر به بچه ها گفت قبول می کنید شترتان را به این گردوها بفروشید؟

استفتاعات نماز جماعت

۱- برپایى نماز جماعت در ادارات چه حکمى دارد؟ با توجه به اهمیت خاص نمازهاى یومیه و تأکید زیادى که بر اقامه نماز در اول وقت شده است و با توجه به فضیلت بسیار زیاد نماز جماعت، مناسب است کارمندان، روشى را اتخاذ کنند که بتوانند در خلال ساعات کار ادارى نماز واجب را به صورت جماعت در اول وقت و در کمترین زمان بخوانند ولى باید به گونه‌اى مقدمات این کار را فراهم کنند که نماز جماعت در اول وقت بهانه و وسیله براى تأخیر انداختن کارهاى مراجعه‌کنندگان نشود. نگارنده کوچکتر از آن است که درباره نماز اول وقت و توجیه تاخیر آن سخنی بگوید اما وقتی این سخن از جانب بزرگ رهبر جمهور ی اسلامی ایران که برجسته ترین فقیه عصر خود است، محل تامل خواهد بود.

۲- در تاریخ ۲۳ مهر ماه ۱۳۶۲ نخست وزیر وقت استفتایی به شرح زیر را به محضر امام خمینی ارسال می کند: از آنجا که در بعضی از شعبات بانکها و ادارات انجام فریضه نماز به صورت جماعت به هنگام وقت فضیلت موجب سوءاستفاده و یا اضرار به بیت المال می گردد لذا سوالات زیر در این رابطه مطرح است :

۱ – در صورتی که نماز جماعت در اول وقت باعث افت تولید یک کارخانه شود و یا اختلالی در امرتولید بوجود آورد، آیا مسئول کارخانه می تواند از کارکنان بخواهد تا نماز را بعد از اتمام کار بخوانند؟
۲- اگر از بخشنامه دولت مبنی بر اقامه نماز جماعت ، در شعبه ای از بانکها و یا ادارات سوءاستفاده شود و کار مردم تعطیل گردد، آیا می توان اقامه نماز را به اتمام وقت اداری که حدود ساعت ۲ بعدازظهراست محول کرد؟

۳- آیا دولت مجاز است که در صورت مشاهده اضرار به بیت المال و یا وهن حیثیت جمهوری اسلامی به علت سوءاستفاده عده ای ، به صورت موردی نماز جماعت را در اول وقت ملغی نماید؟”

و بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران در پاسخ مرقوم می فرمایند:

بسمه تعالی
جواب ۱- باید نماز را بعد از اتمام کار بخوانند و اگر کارخانه دولتی است ، مسئول هم نمی تواند اجازه دهد.
جواب ۲- لازم است پس از وقت اداری نماز بخوانند.

جواب ۳- دولت می تواند، بلکه در صورت مذکور لازم است الغا کند.

روح الله الموسوی الخمینی ۲۳ مهر ۱۳۶۲ / ۸ محرم ۱۴۰۴