آشنایی با احکام وضو، تیمم و غسل و نماز مرتبط با ادارات و سازمانها

پاراف آشنایی با احکام وضو، تیمم و غسل و نماز مرتبط با ادارات و سازمانها : یکی از مسائلی که باید در ادارات نظام مقدس جمهوری اسلامی بدان توجه شود انجام فرائض است که باید کارگزاران و مسوولان و… آن را سرلوحه برنامه های خود قرار دهند. امام صادق(ع) فرمودند : اطاعت خداوند، خدمت كردن در زمين است و خدمتي بالاتر از نماز نيست.

امام علی (ع) به مالک اشتر فرمودند: بهترین وقت خود را برای انجام فرائض قرار بده و بدان که همه کارهای تو تابع نماز است. در جمله دیگر فرمودند: باید انجام فرائض سرلوحه تکالیف خالص دینی تو برای خدا باشد. مشاغل دولتی و اداری نباید تو را از رابطه بندگی با خدا غافل سازد که این رابطه موجب تقویت روح و روشنی دل و تعهد و مصونیت از غفلت ها است.

رسول خدا (ص) فرمودند: هیچ نمازی فرا نمی رسد مگر آنکه فرشته ای ندا دهد: ای مردم به پاخیزید و آتشی که افروخته اید به وسیله نماز خاموش کنید. حضرت امام (ره) فرمودند: به نماز نگوئید کار دارم به کار بگوئید وقت نماز است. امام صادق فرمودند: نماز، مانع الهی از گناهان است، پس کسی که دوست دارد بداند چقدر نمازش برای او مفید بوده، باید ببیند نمازش چقدر از گناهان او جلوگیری کرده ، به همان میزان از نمازش بهره برده است.

وضو (جوهر خود کار)

حضرت امام خميني (ره)

سوال: آیا جوهر خودکار جزو چیزهایی است که اگر روی دست باشد ، وضو را باطل می کند؟

جواب: چنانچه جرم داشته باشد باید برطرف شود.

وضو(رنگ نقاشی)

حضرت امام خميني (ره)

سوال: اینجانب شغلم نقاشی است و در دست و صورت و موهای سرم لکه های رنگ می ماند و اگر بخواهم در سه وعده صبح و ظهر و شب لکه ها را پاک کنم وقت زیادی می خواهد و امکانش هم نیست ؛ تکلیف اینجانب در مورد وضو گرفتن با این دست و صورت رنگی چیست؟ البته حتی الامکان رنگها را پاک می کنم ولی به آن صورت خوب پاک نمی شود.

جواب: اگر جرم دارد باید برطرف شود و اگر مجرد رنگ بدون جرم است اشکال ندارد.

غسل در ادارات

حضرت امام خميني (ره)

سوال: در ادارات دولتی جهت نظافت کارکنان حمامی دایر نموده اند ، آیا غسل کردن در آن محل جایز است یا خیر؟

جواب: اگر خلاف مقررات اداره مربوطه نباشد با اجازه مسوولین غسل صحیح است.

تیمم

حضرت امام خميني (ره)

سوال: کارمند و یا کارگری، باید همیشه از اول سفیده صبح از منزل خود خارج شود و در موعد مقرر سر کار حاضر باشد و الا از طرف مسوول مواخذه می شود و در صورت تکرار اخراج می گردد و قبل از سفیده صبح احتیاج به غسل دارد و پیش از صبح، وسیله غسل برای وی فراهم نیست ، آیا همین مقدار ضرورت مجوز تیمم هست یا نه؟

جواب: در فرض مرقوم، تیمم بدل از غسل مجزی است.

تیمم در زمین های تصرفی

حضرت امام خميني (ره)

سوال: آیا تیمم در زمینهایی که در زمان طاغوت از صاحبانشان گرفته شده و در اختیار دیگران است، صحیح است؟ با توجه به اینکه در منطقه ما تکلیف این زمینها هنوز روشن نیست.

جواب : رسیدگی به زمینهای مذکور موکول به دولت اسلامی است و کسی که یقین به غصب بودن زمین ندارد، تیمم او صحیح است.

وضو و غسل با لاک ناخن

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال : لاک زدن ناخن یا رنگ کردن آن توسط زنان در صورتیکه در معرض دید نامحرم است چه صورت دارد؟ و آیا غسل و وضوی آنها صحیح است.

جواب : غسل و وضو در فرض مرقوم صحیح نیست و نشان دادن آن به نامحرم هم جایز نیست.

شستن لباس با ماشین لباسشویی

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: برخی ماشین های لباسشوئی دارای خشک کن می باشند و پس از آنکه چند بار لباس را شست ، خشک می کند، آیا لباس با آنها پاک می شود ؟

جواب: اگر در حال آبکشی متصل به آب شیر و یا شیلنگ باشد و به تمام لباس هم آب پاک برسد ، در صورت همراه نبودن عین نجس پاک خواهد بود و چنانچه در آن حال اتصال قطع شود و 3 بار آبکشی با فرض فراگیری آب پاک به لباس و جاهای نجس صورت گیرد و عین نجس هم در آن نباشد پاک می شود.

نماز در ادارات

نماز جماعت

حضرت امام خميني (ره)

سوال: در بعضی از ادارات نماز جماعت دائر نموده اند ، اگر کارمندی بخواهد شرکت کند باید محل کارش را ترک نماید . اگر در موقع بیکاری باشد و لطمه ای به کارش نخورد ، چه صورتی دارد؟ و اگر در موقع شرکت در نماز جماعت در کارش تأخیر کند، چه صورتی دارد؟ و در صورت مجاز بودن اگر مجدداً نماز جماعت را ترک کند ، چه صورتی دارد؟

جواب: نماز جماعت واجب نیست و اگر منافاتی با مقررات استخدامی شما نداشته باشد ، مانعی ندارد.

سوال: در بعضی از کارخانه ها نماز جماعت برقرار است . کسانی در کارخانه هستند که نمازشان شکسته است (و وقتی به منزل می روند باید نمازشان را تمام بخوانند) لذا در نماز جماعت شرکت نمی کنند ، آیا در اول وقت نمازشان را با جماعت بخوانند بهتر است یا اینکه صبر کنند و بعداً نمازهایشان را در خانه به صورت تمام بخوانند؟

جواب: مخیر هستند و بهتر است اول وقت به جماعت بخوانند .

سوال: آیا در مکانی که نماز جماعت برپا است خواندن نماز به طور فرادی جایز است؟

جواب: چنانچه موجب هتک نماز جماعت یا امام جماعت باشد ، جایز نیست، هر چند نماز صحیح است.

سوال: آیا خواندن نماز با امام جماعتی که مقلد کسی دیگر باشد اشکال دارد؟

جواب: اگر عادل است و مطابق نظر مجتهد مأموم نمازش صحیح است، اقتدا مانعی ندارد.

سوال: نماز خواندن در بانکها و ادارات و امثال آن و مدارس که اکثراً وضعیت ملکی آن معلوم نیست چه صورت دارد؟

جواب: اگر علم به غصب بودن محل ندارد اشکال ندارد .

سوال: در بعضی از ادارات نماز جماعت برپا می شود و قاعدتاً اگر روحانی نباشد پشت سر یکی از افراد خودشان جماعت می خوانند و چون ممکن است بعضی آن امام جماعت را قبول نداشته باشند و اجباراً در نماز جماعت شرکت کنند خودشان حمد و سوره را در نماز می خوانند ولی با امام جماعت در رکوع و سجود و قیام هماهنگ هستند. چه صورت دارد؟

جواب: شرکت در نماز جماعت بسیار فضیلت دارد ولی کسی حق ندارد کسی را مجبور به شرکت نماید و کسی که عدالت امام برایش محرز نشده نمی تواند اقتداء کند ولی مانع ندارد نماز خودش را به همراه جماعت بخواند.

سوال: ما در محل کارمان ، نمازمان شکسته است لذا در همانجا نمازمان را می خوانیم ولی بعضی می گویند که نمازمان درست نیست، زیرا اولاً نماز در وقت کار خوانده می شود و این جایز نیست و ثانیاً باید بعد از این که به منزل رسیدیم ، دوباره نمازمان را به صورت تمام اعاده کنیم، تکلیف چیست؟

جواب: باید مطابق مقررات عمل کنید و نمازی که در محل کار شکسته بخوانید در منزل اعاده ندارد.

قاب عکس و مجسمه

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: نماز خواندن در مکانی که قاب عکس و مجسمه وجود دارد، چه حکمی دارد؟ آیا باعث کاهش ثواب می شود؟ برای جلوگیری از کاهش ثواب در این مکانها چه باید کرد؟

جواب: مکروه است و با پوشاندن آن، کراهت مرتفع می شود.

نماز بانوان

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: آیا نماز خواندن بانوان ، در حالتی که مچ پا به پایین و روی پای آنها پیدا است، اشکال دارد و یا باید پوشیده باشد و در غیر نماز حکم آن چیست؟

جواب: در صورتی که نامحرم نباشد ، پوشاندن پا تا مچ، لازم نیست، ولی در حضور نامحرم چه در نماز و غیر آن باید پوشانیده شود.

امام جماعت

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: در عدالت و صحت قرائت امام جماعت، آیا تحقیق لازم است یا اقتدای عده ای کفایت می کند؟

جواب: اگر از طریق مذکور در سوال، عدالت را احراز کنید ، کفایت می کند.

سوال: آیا مسایل سیاسی در عدالت امام جماعت تاثیر گذار است و می تواند وی را به جهت پیروی از گروهی سیاسی از داشتن شرط عدالت امام جماعت ساقط کند و آیا این مسئله جهت امام جمعه شهر نیز صادق است و می توان به همین دلیل به آنها اقتدا نکرد؟

جواب: صرف پیروی از مسلک سیاسی خاصی تا موجب امر خلاف شرع نگردد، مانع از اقتدا نیست.

کار یا نماز

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: هنگام شرکت در نماز جماعت ظهر و عصر ، مراجعه کننده در محل کار منتظر است. آیا در این هنگام، اولویت با شرکت بنده در نماز جماعت است یا رسیدگی به مشکل مراجعه کننده؟

جواب: اقامه نماز در اول وقت و مخصوصاً به جماعت مورد اهتمام شارع بوده و به آن تأکید فراوان شده است . لکن در صورت وجود ارباب رجوع ، موارد آن مختلف است که اگر وی، کار ضروری داشته و تعجیل دارد . پرداختن به مشکل او، اولویت دارد. و گرنه، نماز اولی است و می توانید ارباب رجوع را نیز دعوت به نماز نمایید و برای آینده نیز طوری برنامه ریزی نمایید تا قبلا خود را برای نماز آماده و برای مراجعین به ترتیبی اقدام شود که قبل از وقت نماز، مشکل آنها مرتفع و فرصت برای نماز باقی باشد.

قرائت صحیح نماز

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: حدود چند سال یک کلمه تشهد نمازم را اشتباه می خواندم (شریک له) را (شریک اله) می خواندم و اکنون از موضوع رنج می برم و از شما می خواهم که بگوئید وظیفه ام چیست؟

جواب: اگر انسان کلمه ای را صحیح بداند و در نماز همانطور بخواند و بعد بفهمد غلط خوانده لازم نیست دوباره نماز را بخواند و یا اگر وقت گذشته قضا کند.

اقدام به نماز فرادا در نماز جماعت

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: بعضی از اشخاص هنگام برگزاری نماز جماعت اقدام به خواندن نماز فرادا می کنند . این کار چه حکمی دارد؟

جواب: این عمل تضعیف نماز جماعت و اهانت و بی احترامی به امام جماعتی که مردم اعتماد به عدالت او دارند محسوب می شود و جایز نیست.

نماز در سفر شغلی (احکام مأموریت)

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: خواهشمندم نظر خود را نسبت به نماز و روزه جمعی از پرسنل سپاه که با خانواده از اردستان به کاشان آمده و در منازل سازمانی زندگی می کنند و محل خدمت در تیپ سوم عاشورا 17 کیلومتری بیرون از کاشان می باشد و هر روز به تیپ سوم می روند، بیان فرمائید.

نماز و روزه در مأموریت چگونه می باشد؟

نماز و روزه خانواده چگونه می باشد؟

جواب: با توجه به اینکه چنین افرادی در سفر شغلی دوم ، نمازشان تمام و روزه شان صحیح خواهد بود ، لذا در فرض مذکور در سوال ، اگر سفر شغلی دوم با طی مسافت 5/22 کیلومتر اتفاق افتاد ، نمازشان تمام و روزه نیز صحیح می باشد و تا ده روز در یک محل توقف نکنند ، همین حکم جاری است. لکن خانواده ها اگر قصد اقامه حداقل 10 روز در محل سکونت را نداشته باشند ، حکم سایر مسافرین را دارند.

سوال: شخصی اهل بوشهر است و به لحاظ موقعیت شغلی خود برای مدت یک و یا دوسال با زن و بچه اش در آبادان زندگی می کند . این شخص هفته ای سه روز جهت ادامه درس دانشجویی خود از آبادان به اهواز، برای مدت یک و یا دوسال رفت و آمد می کند. نماز و روزه وی در آبادان و اهواز (با اینکه هردو شهر وطنش نیستند) و بین راه چه حکمی دارد؟

جواب: سفر تحصیلی، سفر شغلی محسوب نمی شود و در فرض مرقوم اگر تردد شغلی حداقل ده روز یکبار ندارد نماز ایشان در اهواز و آبادان و بین راه شکسته و روزه ، صحیح نیست. لکن با توجه به اینکه مساله عدم جواز عدول از مساوی به مساوی مبنی بر احتیاط است ، می تواند در این مساله به مجتهد دیگر که عدول را جایز می داند ، مراجعه نموده و سپس در مسئله سفر تحصیلی به مجتهدی که نماز را تمام و روزه را صحیح می داند رجوع نماید.

سوال: با توجه به اینکه در طول ده روز ممکن است از حد ترخص خارج شوم و شغلم ایجاب می نماید که به مأموریت بروم:

1- آیا طبق فتوای حضرتعالی برای همیشه و در همه جا باید نماز و روزه ام کامل باشد؟

2- یا اینکه فقط در حین مأموریت اداری؟

3- اگر برای کارشخصی از حد ترخص خارج شوم، نماز و روزه ام شکسته است یا کامل؟

4- و آیا نماز در حرم امام حسین (ع) باید کامل خوانده شود یا شکسته؟

جواب: 1و2و3- اگر در خلال هر ده روز حداقل یک بار برای شغل ، سفر انجام شود، نماز در سفرهای شغلی در مبدأ، مقصد و بین راه تمام است و اگر ده روز یا بیشتر در یک محل اقامت شود، در سفر اول، نماز شکسته و بعد از آن تمام است و در سفرهای غیر شغلی و شخصی نمازتان شکسته است و روزه تان صحیح نیست.

4- در حرم حضرت سیدالشهدا (ع) مسافر مخیر بین قصر و اتمام است .

سوال: کسی که از وطن خود اعراض نموده و بدلیل اینکه کارمند دولت است و هر چند سال یکبار به منطقه ای انتقال می یابد و در منطقه مأموریت نیز در یک شهر یا محل ثابت نبوده و معمولاً جهت ماموریت سرکشی به شهرستان یا … از محل سکونت خارج می شود، تکلیف نماز و روزه اش چیست؟

جواب: اگر وطن دارد، بدون قصد اقامه دو روز حکم مسافر دارد و چنانچه برای شغل بدون ماندن ده روز در یک محل تردد می کند، نماز تمام است و می تواند روزه بگیرد.

سوال: سربازانی که مدت 2 سال در خدمت نظام مقدس اسلامی می باشند و بعضا هر هفته یکبار به وطن باز می گردند تکلیف نماز و روزه آنان چیست؟

جواب: اگر بعد از دوره آموزش نظامی بین پادگان یا محل خدمت و بین وطن حداقل ده روز یکبار تردد دارند، نماز و روزه تمام است.

سوال: آیا (اعتکاف) در غیر مساجد جامع همانند مسجد محله و بازار صحیح است؟

جواب: به قصد رجاء اشکال ندارد.

سوال: من در یکی از دوایر دولتی مشغول هستم و بین محل کار و منزلم 35 کیلومتر فاصله است، گاهی بعد از زمان کار چند روز در محل کارم می مانم، نمازم شکسته است یا تمام؟

جواب: اگر سفر به خاطر کار و شغلت بوده نمازت تمام است ولو چند روز در آنجا بمانی و اگر سفر بخاطر شغلت نبوده ، نماز شکسته است.

شرکت در نماز جماعت

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: نظر جنابعالی درباره شرکت در نماز جمعه چیست؟ در حالی که ما در زمان غیبت حضرت حجت (عج) به سر می بریم و اگر اشخاصی به عدالت امام جمعه معتقد نباشند، آیا تکلیف شرکت در نماز جمعه از آنان برداشته می شود؟

جواب: نماز جمعه هرچند که در زمان حاضر واجب تخییری است و حضور در آن واجب نیست ولکن نظر به فواید و اهمیت حضور در آن سزاوار مومنین نیست که خودشان را از برکات حضور در این نماز به مجرد شک در عدالت امام جمعه محروم سازند و یا عذرهای واهی دیگری بیاورند.

طولانی شدن نماز جماعت

مقام معظم رهبري (مدظله العالي )

سوال: طولانی کردن نماز جماعت که موجب اذیت برخی نمازگزاران می شود چه صورت دارد؟

جواب: مستحب است امام جماعت حال مأمومی را که از دیگران ضعیف تر است، رعایت کند.