تاريخچه امور اداری و استخدامی كشور

تاريخچه امور اداری و استخدامی كشور

پاراف تاريخچه امور اداری و استخدامی كشور : اولبين قانون استخدام كشوري آذرماه سال 1301 به تصويب رسيد. اين قانون فصولي چون ورود به خدمت ، مراتب خدمت، طريقه محاكمه و مجازات، تقاعد وظايف و مواد مخصوصه را شامل بود. در اين قانون به جز مقام وزارت، سفارت كبري، والي ، رياست ، قضات و دادستانها كه خارج از شمول آن بودند، طبق ماده 15 مراتب خدمت ادارات كشوری به 9 قسم به قرار ذيل تقسيم مي شدند.

ثباتي / منشي گري اول / معاونت اداره /  منشي گري سوم / مديري شعبه / رياست اداره / منشي گري دوم / مديري دايره / مديركل يا معاونت اداره

به مرور قانون استخدام كشور مصوب سال 1301 به علت فعاليت صاحبان مشاغل مختلف متزلزل شد. در نتيجه مهندسين ، قضات و دبيران از شمول آن مستثني شدند. كم كم پست هاي غيررسميب ايجاد شدند و حالات مختلف استخدامي چون ؛ رسمي ، دون پايه ، جزء ، پيماني ، حكمي، روزمزد ثابت و روزمزد كارگري كه بعضي از آنها حالا نيز متداول است بوجود آمدند.

ازدياد فوق العاده حجم مستخدمين دولت موجب گرديد كه در سال 1332 گروهي مامور بررسي امور استخدامي كشور شدند و با مقايسه زوال امور اداري و استخدامي كشور با ضوابط متداول در كشورهاي فرانسه و بلژيك ، مامورين دولتي را 25 درصد افزايش دادند. نتيجه اين تلاش ها ، موجبات تاسيس قانوني اداره كل طبقه بندي مشاغل در ابان ماه سال 1333 شد. به سال 1337 بموجب تصويبنامه شماره 277764 هيئت وزيران ، اين اداره كل به سازمان خدمت كشوري تغيير عنوان داد.

از مهمترين اقدامات شوراي عالي اداري كشور، تهيه و تنظيم لايحه قانوني استخدام كشوري را بايد نام برد. لايجه قانوني استخدام كشوري سرانجام بعد از سالها انتظار در31/3/45 در كميسيون مشترك مجلس شوراي ملي و سناي وقت تصويب و جهت اجرا به دولت ابلاغ شد و بدينگونه سازمان امور اداري و استخدامي كشور تصويب شد.

آشنایی با انواع استخدام بر اساس قانون استخدام كشوری:

استخدام پيماني : نوع استخدامي است كه بدينوسيله وزارتخانه و موسسات دولتي مشمول قانون استخدام كشوري مي توانند براي پست هاي موقت و ثابت خود طبق قراردادي نيروي انساني استخدام نمايند. استخدام پيماني براي پست هاي سازماني ، بنا به پيشنهاد وزارتخانه يا موسسه دولتي ، با تصويب سازمان امور اداري و استخدامي كشور صورت مي گيرد.

استخدام رسمي: نوع استخدامي است كه بدين وسيله وزارتخانه و موسسات دولتي مشمول قانون استخدام كشوري مي توانند نيروي انساني خود را طبق ضوابط قانون مذكور به استخدام در آورده و آنها را طبق قانون بازنشسته كنند.

طبقه بندي مشاغل براي تعيين حقوق:

پست هاي سازماني ثابت وزارتخانه ها و موسسات مشمول قانون استخدام كشوري براي تعيين حقوق مستخدمين رسمي ، بوسيله سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور، طبق ضوابط خاصي طبقه بندي مي شود. طبقه بندي بر اساس اهميت وظايف ، مسئوليت هاي و شرايط تصدي از لحاظ معلومات و تجربه صورت مي گيرد.

بطوريكه ذكر شد پردا حقوق و مزايا ، به دنبال قرار گرفتن شغل در گروه خاصي براي مستخدم تعيين مي شود. مستخدمين زيرپوشش قانون استخدام كشوري ، علاوه بر حقوق از مزايايي به شرح ذيل برخوردارند.

فوق العاده شغل: در صورتي كه نوع كار، وظايف و مسئوليت هاي بعضي از مشاغل وزارتخانه ها و موسسات دولتي اقتضا نمايد كه مبالغي علاوه بر حقوق به مستخدمين رسمي شاغل آن پرداخت شود.

پاداش: وزارتخانه ها و موسسات مشمول قانون استخدام كشوري مي توانند به مستخدميني كه منشا، خدمات برجسته اي مي شوند، در هر سال معادل حقوق ومزايا يك ماه پاداش پرداخت كنند، لازم به ذكر است كه اين مبلغ پاداش در صورت تصويب هيات وزيران مي تواند دو برابر مجموع حقوق و مزاياي يك ماه باشد.

کتاب مدیریت منابع انسانی در سازمانها(مؤلف: دکتر مصطفی عسکریان)