شکایتهای شغلی خود را به کجا ببریم؟

شکایتهای شغلی خود را به کجا ببریم؟

پاراف شکایتهای شغلی خود را به کجا ببریم؟ : نظامهای حقوقی سالم و پیشرفته به سیستم دادرسی کارآمد خود متکی هستند. اگر بسترهای لازم برای احقاق حق ذینفعان در یک قانون و مقرره فراهم نشــود، قطعا یکی از ارکان وجود عدالت دچار تزلزل و نقصان میشود. دادرسی در هر کشور و سیستم قضایی فیلتری است که روابــط قانونی و اداری افراد را پالایش میکنــد.

در حقوق کار و تامین‌اجتماعی نیز این موضوع صادق اســت، چراکه هرگونه حق و تکلیف در این زمینه موکول به تشخیص و تعیین صاحبان آن است و بدون وجود مرجع و سیســتمی که بتواند سره را از ناسره و درست را از نادرست تمیز دهد، نیل به چنین نظامی ممکن نخواهد بود. از این رو هم در قانون کار و هم در قانــون تامین‌اجتماعی مراجعی جهت دادرسی پیشبینی شده است. افراد میتوانند شکایات و تظلمات خود را در این مراجع مطرح و خواستار رسیدگی و حل آنها شوند.

مراجع و کمیسیونهایی که در این خصوص در قوانین کار و تامین‌اجتماعی معرفی میشوند، عبارت‌اند از:

هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار:

این هیئتها که در ادارات کار استانها تشکیل میشوند، به شکایات کارگران علیه کارفرمایان و برعکس در چارچوب روابط کار و ضوابط مندرج در قانون کار رسیدگی میکنند. اهم موضوعاتی را که در این هیئتها مورد رسیدگی و صدور رای قرار میگیرد به این موارد میتوان خالصه کرد:
تشخیص ارتباط کاری بین کارفرما و کارگر (قرارداد کار)،حقوق و مزایا اعم از حقوق مبنا و مزایای انگیزشی:
بن، حق مسکن، عائله‌مندی، اضافه‌کاری، نوبت‌کاری، عیدی، ســنوات سالانه، فوق‌العاده‌های شب‌کاری، جمعه‌کاری، نوبت‌کاری، سختی کار، بیمه بیکاری، حق ماموریت، تعطیلات، مرخصی‌ها، ساعات کار، شرایط کار، بهداشت و حفاظت فنی، طبقه‌بندی مشــاغل، بیمه تامین‌اجتماعی در چارچوب ماده ۱۴۸ قانون کار، رسیدگی به هرگونه شکایات و اختلاف بین کارفرما، کارگر، و کارآموز در چارچوب قانون کار. فرایند دادرسی در این هیئتها دومرحله‌ای اســت و رای هیئت بدوی یا هیئت تشخیص در ظرف پانزده روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر است. رای هیئت حل اختلاف یا تجدیدنظر قطعی است و کارفرما و کارگر ملزم به اجرای آن هستند. در صورتی که هریک از کارفرما یا کارگر نسبت به رای قطعی هیئت‌های حل اختلاف معترض باشند میتوانند به دیوان عدالت اداری شکایت کنند. در غیر این صورت آرای قطعی هیئتهای حل اختلاف برای کارفرما و کارگر الزامی است.

دیوان عدالت اداری:

یکی از وظایــف و اختیارات این دیوان رسیدگی به شکایات و اعتراضات مردم نسبت به آرا و تصمیمات قطعی هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار و کمیسیون‌های تشخیص مطالبات سازمان تامین‌اجتماعی، کمیسیونهای پزشکی و… است. در حال حاضر رسیدگی در دیوان عدالت اداری دومرحله‌ای است. آرای دیوان برای دستگاههای اداری و ازجمله هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار و سازمان تامین‌اجتماعی لازم الاجراست.

کمیســیون‌های تشــخیص مطالبــات ســازمان تامین‌اجتماعی:

این کمیسیونها وظیفه رسیدگی به اعتراضات کارفرمایان نسبت به بدهی‌های بیمه‌ای، جرائم و خساراتی را بر عهده دارند که از طرف شــعب ســازمان تامین‌اجتماعی ابلاغ میشوند. کمیسیونهای تشخیص مطالبات دارای دو مرحله بدوی و تجدید نظر هســتند. به آرای تجدید نظر و رای‌های کمیســیون بدوی در صورتی کــه در مهلت زمانی مقرر (۲۰ روز) اعتراض نشــود قطعی هستند. کارفرمایانی که نسبت به آرای قطعی کمیسیونها معترض هستند میتوانند به دیوان عدالت اداری شکایت کنند.

کمیسیون‌های پزشــکی:

وظیفه کمیسیونهای پزشکی رسیدگی به درخواستهای پزشکی بیمه‌شدگان از قبیل تشخیص ازکارافتادگیهای کلی، جزئی و نقص عضو، تعیین درصد ازکارافتادگی، تشــخیص حوادث ناشی از کار، و بررســی استراحتهای پزشکی طولانی‌مدت است. شکایت از آرای قطعی کمیسیونهای پزشکی در دیوان عدالت اداری میسر است، ولی به لحاظ اینکه این کمیسیونها تخصصی است فقط از نظر شکلی امکان درخواست رسیدگی در دیوان وجود دارد و دیوان به موضوعات تخصصی پزشکی ورود نخواهد کرد.

کمیته تشخیص مشاغل سخت و زیان‌آور:

این کمیته در ادارات کار استانها تشکیل میشود و وظیفه انطباق مشاغل مشمول قانون کار را با مقررات و ضوابط ســخت و زیان‌آور دارد. این کمیته با توجه به نوع شغل و شرایط خاص آن به صورت مصداقی هر شغل را مورد بررسی قرار میدهد.تامین.